Потпретседателот на САД, Џеј Ди Венс се огради од војната на претседателот Доналд Трамп против Иран, доведувајќи го во прашање оправданоста на нејзината цена и припишувајќи ѝ ги изборните порази на републиканците, кои им ја препуштија на демократите контролата врз двата дома на Конгресот.
Невообичаените изјави на Венс, објавени на платформата „Икс“ , би можеле дополнително да ги усложнат размислувањата на Трамп додека тој одлучува дали повторно да започне големи борбени операции против Иран – чекор за кој американски официјални лица изјавија за „Ројтерс“ дека сè уште се разгледува.
Овие изјави, исто така, отвораат прашања за политичката иднина на високи функционери во Пентагон, пред сè на секретарот за одбрана Пит Хегсет. Трамп го опиша Хегсет како еден од раните заговорници на оваа војна.
Хегсет, исто така, се соочи со остри критики од членови на Конгресот.
„Причината поради која изгубивме е војната“, напиша Венс на „Икс“. „Ако сакате да тврдите дека таа вредела – дека губењето на Сенатот во следните 6 години вредело – тогаш повелете.“
Венс, кој се смета за еден од главните кандидати за претседателските избори во 2028 година, исто така изјави дека претходната препорака за ставање крај на војната била разумен совет.
Прашан за коментарите на Венс, Трамп им рече на новинарите дека смета оти тие се добри, додавајќи: „Знам каков е неговиот став за тоа“. Сепак, Трамп потоа ја бранеше војната, велејќи: „Ги спречивме да дојдат до нуклеарно оружје“.
Некои официјални лица и вработени во Белата куќа ја протолкуваа објавата на Венс како отстапување од ставот на претседателот во однос на надворешната политика, како и јавно признание дека војната имала економски последици во земјата, изјави за „Ројтерс“ еден советник од Белата куќа.
Во вторникот, демократите ја презедоа контролата и врз Сенатот и врз Претставничкиот дом, остварувајќи убедливи победи во републиканските упоришта – нешто што не се случило со генерации наназад.
Гласачите во конзервативните бастиони, кои пред само две години му помогнаа на претседателот да освои втор мандат, сега драстично се свртеа кон демократите. Оваа промена беше поттикната од длабока фрустрација поради војната со Иран, загриженост за високите трошоци за живот и гнев кон начинот на кој Трамп управуваше со земјата.
Венс се обиде да ги минимизира разликите во мислењата со Трамп, наведувајќи дека и самиот претседател признал оти војната со Иран ги чинела републиканците пораз на изборите што се одржаа во вторникот. Но, Трамп беше многу повнимателен во изјавите, велејќи дека војната со Иран е само една од повеќето причини за изборниот дебакл.
„Постапив правилно“, изјави Трамп за „Волстрит џурнал“. „Би го направил тоа повторно“.
Марко Рубио, кој би можел да му биде ривал на Венс во 2028 година, молчи уште од одржувањето на изборите во средината на мандатот.
Белата куќа не даде коментар за оваа приказна, но ја упати агенцијата „Ројтерс“ кон изјавите на Трамп од претходно во средата, во кои тој се согласува со оценката на Венс дека војната со Иран била значаен фактор за поразите на Републиканците во вторникот.
Трамп ја започна војната со Иран заедно со Израел во февруари, предвидувајќи краток конфликт што би можел да доведе до крај на иранската влада, која тој ја нарече „насилник на Блискиот Исток“.
Иако нападите ѝ нанесоа разорни удари на иранската војска и на нејзините подземни складишта за оружје, конфликтот прерасна во еден вид ќор-сокак, откако примирјето постигнато во април не резултираше со мировен договор.
Оттогаш, Иран успеа да поврати дел од својот скриен арсенал и почна да им се заканува на бродовите што минуваат низ Ормускиот теснец, што предизвика загриженост за глобалното снабдување со нафта.
Бидејќи нема јасен излез од конфликтот, минатата недела адмиралот Бред Купер, шеф на Централната команда на САД, го информираше Трамп за опциите за повторно започнување на борбените дејствија, тврдат два извори запознаени со ситуацијата.
Коментарите на Венс би можеле да се толкуваат како почеток на неговата кампања за 2028 година, изјави лице запознаено со ситуацијата. Сепак, еден претставник на Белата куќа, одговарајќи на прашања од „Ројтерс“, изјави дека повеќето, ако не и сите, високи функционери во Белата куќа биле затекнати од тоа.
Посредниците ги засилија напорите за ставање крај на војната, поради стравувањата дека таа би можела повторно да се разгори по изборите.
